सिटीपोष्ट
काठमाडौँ, १३ माघ । राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (राप्रपा) का अध्यक्ष राजेन्द्र लिङ्देनले आगामी निर्वाचनका लागि कुनै पनि दलसँग चुनावी तालमेलबारे अहिले नसोचिएको स्पष्ट पार्नुएको छ । सोमबार झापामा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा उहाँले दिएको यो अभिव्यक्तिले विगतमा एमालेसँग भएको चुनावी सहकार्यबाट राप्रपा क्रमशः दूरी लिँदै गएको संकेत दिएको छ । लिङ्देनको भनाइ केवल तत्कालीन रणनीति मात्र नभई बदलिँदो राजनीतिक सन्दर्भमा राप्रपाको पहिचान र बाटोबारेको सन्देशका रूपमा पनि हेरिएको छ ।
झापामा सञ्चारकर्मीहरूसँग कुराकानी गर्दै अध्यक्ष लिङ्देनले राप्रपाले देशभरका १६५ निर्वाचन क्षेत्रमै उम्मेदवारी दिएको जानकारी दिनुभयो । उहाँका अनुसार पार्टी संगठन र उम्मेदवार दुवै तहमा चुनावी प्रचारप्रसार सक्रिय रूपमा अघि बढिरहेको छ । “हामीले सबै क्षेत्रमा आफ्ना उम्मेदवार उठाएका छौँ । झापामा एमालेका उम्मेदवार भोट माग्दै हिँडिरहनुभएको छ, हाम्रो उम्मेदवार पनि भोट माग्दै हिँडिरहनुभएको छ,” उहाँले भन्नुभयो “यसले नै देखाउँछ—तालमेलको कुनै सम्भावना छैन।”
अध्यक्ष लिङ्देनको यो अभिव्यक्तिले खासगरी झापा जिल्लामा थप राजनीतिक अर्थ बोकेको देखिन्छ । विगतका निर्वाचनमा झापा लगायत केही जिल्लामा एमाले र राप्रपाबीच चुनावी तालमेल भएको थियो । उक्त सहकार्यले दुवै दललाई तत्कालीन अवस्थामा फाइदा पुगेको विश्लेषण हुँदै आएको थियो । तर यसपटक भने राप्रपाले त्यही पुरानो अभ्यास दोहो¥याउने संकेत देखाएको छैन ।
राजनीतिक विश्लेषकहरूका अनुसार अध्यक्ष लिङ्देनको भनाइलाई राप्रपाले आफ्नै शक्ति परीक्षण गर्ने निर्णयका रूपमा बुझ्न सकिन्छ । पछिल्ला वर्षहरूमा राप्रपाले संसद् र सडक दुवै तहमा आफ्नो उपस्थिति देखाउने प्रयास गरिरहेको छ । विशेषगरी राजसंस्था, हिन्दु राष्ट्र र संघीय संरचनाप्रति आलोचनात्मक धारणा बोकेको राप्रपाले आफ्ना मूल एजेन्डालाई केन्द्रमा राखेर मतदाता समक्ष जाने रणनीति लिएको देखिन्छ । तालमेल नगर्ने निर्णयले पार्टीको वैचारिक स्पष्टता र आत्मनिर्भरताको सन्देश दिन खोजिएको बुझाइ पनि छ ।
अध्यक्ष लिङ्देनले एमाले वा अन्य कुनै दलसँग अहिले तालमेलबारे सोचिएको छैन भन्ने दोहो¥याउनुभयो । यसले तत्कालीन चुनावी समीकरण मात्र होइन, भावी राजनीतिक सम्बन्धबारे पनि प्रश्न उठाएको छ । विगतमा एमाले–राप्रपा सहकार्यलाई व्यवहारिक राजनीतिका रूपमा हेरिएको थियो भने अहिलेको दूरीलाई बदलिँदो शक्ति सन्तुलन र दलहरूको आन्तरिक रणनीतिसँग जोडेर विश्लेषण गरिँदैछ ।
एमालेसँग तालमेल नगर्ने निर्णयको सार्वजनिक प्रभाव बहुआयामिक हुन सक्छ । एकातिर, यसले मतदातालाई स्पष्ट विकल्प दिन सक्छ । राप्रपा आफ्नै एजेन्डा र उम्मेदवारसहित मैदानमा उत्रिएको छ भन्ने सन्देश जान्छ । अर्कोतिर, विभाजित मतका कारण केही क्षेत्रमा परम्परागत रूपमा बलियो मानिएका दलहरूलाई अप्रत्याशित लाभ वा घाटा हुन सक्छ । विशेषगरी झापाजस्ता प्रतिस्पर्धी जिल्लामा यसले चुनावी परिणाममा प्रत्यक्ष असर पार्न सक्ने अनुमान गरिएको छ ।
राजनीतिक रूपमा हेर्दा, राप्रपाको यो कदमले पार्टीभित्रको आत्मविश्वास र संगठन विस्तारको दाबी पनि झल्काउँछ । सबै क्षेत्रमा उम्मेदवारी दिनु केवल संख्यात्मक उपस्थिति मात्र होइन, संगठनात्मक पहुँच र कार्यकर्ता सक्रियताको परीक्षण पनि हो । तर यसले चुनौती पनि थप्छ एक्लै चुनाव लड्दा संसाधन, मत व्यवस्थापन र सन्देश सम्प्रेषणमा पार्टीले थप मेहनत गर्नुपर्ने हुन्छ ।
विगतको एमाले–राप्रपा तालमेल किन टुट्दै गयो भन्ने प्रश्न पनि यतिबेला उठ्न थालेको छ । राजनीतिक वृत्तमा यसलाई दलहरूबीचको वैचारिक दूरी, शक्ति सन्तुलनको परिवर्तन र नेतृत्व तहको रणनीतिक प्राथमिकतासँग जोडेर हेरिन्छ । एमाले आफैं बलियो जनाधार भएको दल भएकाले तालमेलको आवश्यकता कम महसुस गरेको हुनसक्छ भने राप्रपाले पनि आफ्नो छुट्टै पहिचान बलियो बनाउने लक्ष्य लिएको देखिन्छ ।
सार्वजनिक रूपमा लिङ्देनले दिएको सन्देश सरल देखिए पनि यसको राजनीतिक अर्थ गहिरो छ । “अहिले नसोचिएको” भन्ने वाक्यांशले भविष्यका सबै ढोका पूर्ण रूपमा बन्द गरिएको संकेत नदिए पनि कम्तीमा यो निर्वाचनमा पुरानो सहकार्यको पुनरावृत्ति नहुने स्पष्ट सन्देश दिएको छ । यसले मतदातालाई पनि दलहरूको स्पष्ट रेखा बुझ्न सहयोग पु¥याउँछ ।
राप्रपाको यो अडानले आगामी निर्वाचनलाई थप प्रतिस्पर्धी र रोचक बनाउने देखिन्छ । एमाले–राप्रपा विगतको तालमेलबाट दूरी बढ्दै जाँदा राजनीतिक समीकरण पुनःरेखांकन हुने सम्भावना छ । यसले केवल दुई दलको सम्बन्ध मात्र होइन, समग्र चुनावी नतिजा र संसद्को शक्ति सन्तुलनमा समेत प्रभाव पार्न सक्छ ।
प्रतिक्रिया दिनुहोस्